Γιώργος Γιαγλής: “Η κινητή ευρυζωνικότητα κρίσιμος παράγοντας για τον ελληνικό ψηφιακό μετασχηματισμό”

Γιώργος Γιαγλής: “Η κινητή ευρυζωνικότητα κρίσιμος παράγοντας για τον ελληνικό ψηφιακό μετασχηματισμό”

Για τη σημασία της κινητής ευρυζωνικότητας στην προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού και τη γενικότερη πρόοδο της ελληνικής οικονομίας μιλά στο in2mobile.gr ο καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, και τέως Αντιπρύτανης, Γιώργος Γιαγλής.

Ο κ. Γιαγλής αναφέρεται και στη μελέτη που έχει συντάξει το ΟΠΑ, η οποία περιέχει 2 ενδιαφέροντα σενάρια για την πορεία της οικονομίας ανάλογα με το βαθμό σύγκλισης των ψηφιακών επιδόσεων της χώρας με την ΕΕ.

In2mobile.gr: Τί σημαίνει ο ψηφιακός μετασχηματισμός για την ελληνική οικονομία και τις ελληνικές επιχειρήσεις, ιδίως τις μικρομεσαίες;

Γ.Γ.: Η παγκόσμια οικονομία μετασχηματίζεται με ταχείς ρυθμούς, προς ένα πλήρως ψηφιακό μέλλον. Πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτό το μετασχηματισμό έχει ο κλάδος των ψηφιακών επικοινωνιών, οι επενδύσεις του οποίου δημιουργούν τα σταθερά και κινητά δίκτυα νέας γενιάς που απαιτούνται για τη μετάβαση στην ψηφιακή εποχή. Τα αποτελέσματα των επενδύσεων αυτών είναι υπερ-υψηλές ταχύτητες πρόσβασης στο διαδίκτυο και δυνατότητες υποστήριξης καινοτόμων υπηρεσιών για τους πολίτες, τις επιχειρήσεις και τη δημόσια διοίκηση.

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι η ψηφιακή οικονομία συμβάλλει σημαντικά στην οικονομική ανάπτυξη και κοινωνική πρόοδο μιας χώρας. Για το λόγο αυτό, άλλωστε, οι ψηφιακές επικοινωνίες αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα ανάπτυξης σε όλες τις προηγμένες χώρες. Σύμφωνα με το σχετικό Πλάνο Δράσης (Action Plan) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα δίκτυα 5G, όλες οι ευρωπαϊκές πόλεις πρέπει να προσφέρουν απρόσκοπτη σύνδεση 5G, το αργότερο έως το 2025. Επιπρόσθετα αυτού του στόχου, κάθε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να προσφέρει εμπορικά διαθέσιμες υπηρεσίες 5G σε μια τουλάχιστον μεγάλη πόλη ως το 2020.

Η ψηφιακή ανάπτυξη και ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελούν σήμερα πυλώνες ανάπτυξης για τις σύγχρονες οικονομίες και η χώρα μας βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πολυμέτωπη πρόκληση: να ξεπεράσει τις αγκυλώσεις του παρελθόντος και να πρωταγωνιστήσει, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, στη νέα ψηφιακή εποχή. Η Ελλάδα μόνο οφέλη μπορεί να έχει από μια έγκαιρη ψηφιακή σύγκλιση με την ΕΕ.

Σε αντιδιαστολή, μια αργή και παθητική υιοθέτηση των νέων τεχνολογιών μόνο αρνητικά αποτελέσματα μπορεί να έχει, καθώς άλλες χώρες θα έχουν αποκτήσει πολύτιμη εμπειρία σε ότι αφορά στην αποδοτική μετάβασή τους στην ψηφιακή οικονομία, τόσο μέσω της έγκαιρης ανάπτυξης νέων υπηρεσιών και περιπτώσεων χρήσης, όσο και μέσω της παραγωγής και εξαγωγής καινοτομίας.

Ο κίνδυνος να καθηλωθεί η χώρα μόνιμα σε ουραγό ανάπτυξης και να καταδικαστούν πολλοί κλάδοι της οικονομίας σε μαρασμό, καθώς θα αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στον παγκόσμιο ανταγωνισμό, είναι όχι μόνο υπαρκτός αλλά και εξαιρετικά πιθανός.

In2mobile.gr: Ποιά είναι η σημασία της κινητής ευρυζωνικότητας σε αυτό τον μετασχηματισμό;

Γ.Γ.: Ο κλάδος των κινητών επικοινωνιών μπορεί και πρέπει να παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο στον ψηφιακό μετασχηματισμό της Ελλάδας. Σήμερα, βρισκόμαστε στην εποχή των δικτύων 4ης γενιάς (4G), ενώ έχει ήδη δρομολογηθεί διεθνώς η στρατηγική μετάβαση στα δίκτυα 5ης γενιάς (5G), τα οποία αναμένεται να είναι εμπορικά διαθέσιμα μετά το 2020. Το 5G μπορεί να υποστηρίξει εντελώς νέες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες, πραγματοποιώντας το όραμα μιας πλήρως ψηφιακής εποχής.

Ένα παράδειγμα τέτοιων ευφυών υπηρεσιών μπορεί να εντοπιστεί στα δίκτυα κοινής ωφέλειας, όπως για παράδειγμα τα δίκτυα παραγωγής και διανομής ηλεκτρικού ρεύματος, φυσικού αερίου και νερού. Πέρα από τις βασικές υπηρεσίες τηλεμέτρησης και απομακρυσμένης παρακολούθησης εγκαταστάσεων, οι κλάδοι αυτοί μπορούν να επωφεληθούν από τις ψηφιακές πλατφόρμες, ιδίως το Διαδίκτυο των Πραγμάτων, τις υπηρεσίες Μ2Μ επικοινωνιών και τα big data analytics, ώστε να αξιοποιούν δεδομένα σε σχέση με την κατανάλωση ενέργειας από τους τελικούς καταναλωτές, αλλά και από τα δίκτυα διανομής. Βάσει των αναλύσεων αυτών, μπορούν να δημιουργηθούν και να προσφερθούν υπηρεσίες έξυπνων σπιτιών, τα οποία θα εξοικονομούν ενέργεια, βελτιστοποιώντας τις λειτουργίες των κατοικιών με βάση το προφίλ της συμπεριφοράς των κατοίκων τους.

Ο τουρισμός αποτελεί ένα ακόμα σημαντικό τομέα ανάπτυξης και υιοθέτησης ευφυών υπηρεσιών. Η τεχνολογία του 5G μπορεί να προσδώσει μια νέα διάσταση στην εμπειρία ενός επισκέπτη, επιτρέποντας σε τουρίστες να βρεθούν στα αξιοθέατα της Ελλάδας και να επισκεφθούν εικονικά τα μουσεία της χώρας χωρίς να χρειαστεί να μεταβούν στις τοποθεσίες αυτές ή βελτιώνοντας (πχ. μέσω εικονικής ή επαυξημένης πραγματικότητας) την εμπειρία όσων επισκεπτών βρίσκονται ήδη σε αυτές.

Λύσεις όπως οι παραπάνω, μπορούν να συνδυαστούν σε μια ευρύτερη κλίμακα προκειμένου να υποστηρίξουν ολοκληρωμένες λύσεις έξυπνων πόλεων, οι οποίες συνδυάζουν έξυπνα σπίτια, έξυπνες μεταφορές, έξυπνα συστήματα στάθμευσης, έξυπνα συστήματα διαχείρισης απορριμμάτων, έξυπνα συστήματα δημόσιου φωτισμού, έξυπνα συστήματα διαχείρισης κυκλοφορίας, κ.α. Όλες αυτές οι ψηφιακές λύσεις καθίστανται εφικτές μέσω των δικτύων νέας γενιάς, ενσύρματης και ασύρματης πρόσβασης, τα οποία δημιουργούν τις απαραίτητες υποδομές για τον ψηφιακό μετασχηματισμό των σύγχρονων οικονομιών.

In2mobile.gr: Για ποιό λόγο θεωρείτε ότι η Ελλάδα σημειώνει τόσο σημαντική πτώση στις ψηφιακές επιδόσεις – από το επίπεδο της Ολλανδίας το 2005 στην 26η θέση στην ΕΕ-28 στο δείκτη DESI το 2017;

Γ.Γ.: Δυστυχώς, η Ελλάδα έχει χάσει σημαντικό έδαφος σε ότι αφορά στην ψηφιακή σύγκλιση με τους εταίρους της, ακολουθώντας τις σχετικές διεθνείς εξελίξεις με καθυστέρηση αρκετών ετών. Η υστέρηση αυτή μπορεί να έχει σημαντικές αρνητικές συνέπειες για την παραγωγικότητα της ελληνικής οικονομίας και τη διεθνή ανταγωνιστικότητα της πατρίδας μας. Αντίθετα, μια ταχεία σύγκλιση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, σε ένα δρόμο ψηφιακής ανάπτυξης, μπορεί να αποδώσει σημαντικά στρατηγικά οφέλη, όπως καταδεικνύει η μελέτη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών για λογαριασμό της Ένωσης Εταιριών Κινητής Τηλεφωνίας. Η χώρα μας έχει μια ιστορική ευκαιρία να αξιοποιήσει τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα, όπως το εξειδικευμένο επιστημονικό ανθρώπινο δυναμικό, προκειμένου να πετύχει σημαντικές αυξήσεις στο ΑΕΠ, στην απασχόληση, αλλά και στα δημόσια έσοδα, τα επόμενα χρόνια.

Η Ελλάδα υπολείπεται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου και βρίσκεται στην 26η θέση στην ΕΕ-28, ξεπερνώντας μόνο τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία και ευρισκόμενη σε χειρότερη θέση από το μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2014.

Η Ελλάδα ανήκει στην κατηγορία των χωρών με χαμηλές επιδόσεις (ψηφιακοί ουραγοί), η οποία περιλαμβάνει χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ (Ουγγαρία, Πολωνία, Κροατία, Βουλγαρία, Ρουμανία) και χώρες του ευρωπαϊκού νότου (Κύπρος, Ιταλία, Ελλάδα). Είναι αξιοσημείωτο ότι χώρες συγκρίσιμες με την Ελλάδα, όπως κάποιες πρώην ανατολικές χώρες (Λιθουανία, Λετονία, Σλοβενία, Τσεχία, Σλοβακία) και άλλες χώρες του ευρωπαϊκού νότου (Ισπανία, Πορτογαλία, Μάλτα) συγκαταλέγονται πλέον στις ψηφιακά ώριμες χώρες, αφήνοντας τη χώρα μας πολύ πίσω στους σχετικούς δείκτες.

In2mobile.gr: Στη μελέτη που συντάξατε στο ΟΠΑ έχετε διαμορφώσει δύο σενάρια για την πορεία της οικονομίας ανάλογα με το βαθμό σύγκλισης των ψηφιακών επιδόσεων της χώρας με την ΕΕ. Μπορείτε να μας εξηγήσετε τις προβλέψεις της ερευνητικής ομάδας σας;

Γ.Γ.: Στη μελέτη εκτιμήσαμε δυο εναλλακτικά σενάρια: Στο σενάριο βάσης προβλέπεται η συνέχιση της υφιστάμενης κατάστασης (στασιμότητα σε ότι αφορά στο ρυθμιστικό περιβάλλον, συνέχιση της υπερφορολόγησης των υπηρεσιών, μη εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής για την ψηφιακή πολιτική, κτλ). Σε αυτό το σενάριο, εκτιμούμε ότι η διείσδυση κινητής ευρυζωνικότητας θα αυξηθεί από 50% (2016) σε 84% (2021), επίπεδο που είναι ίσο με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο σήμερα και η διείσδυση δεδομένων κατά κεφαλή ανά μήνα θα αυξηθεί από 0,4 Gb (2016) στα 2,3 Gb ανά κάτοικο ανά μήνα (2021). Αυτές οι εξελίξεις θα οδηγήσουν σε μία επιπρόσθετη συμβολή στο ΑΕΠ κατά 1,25% ή 1,73 δισ. ευρώ και στα δημόσια έσοδα κατά 992 εκ. ευρώ.

Αντίθετα, στο σενάριο σύγκλισης προβλέπεται η συντονισμένη υλοποίηση μέτρων για τη σύγκλιση με τις ευρωπαϊκές πρακτικές, ο περιορισμός της υπερφορολόγησης των υπηρεσιών του κλάδου με κατάργηση των ειδικών τελών που δημιουργούν αντικίνητρο στην υιοθέτηση νέων υπηρεσιών από νοικοκυριά και επιχειρήσεις, κτλ. Στο σενάριο αυτό εκτιμούμε ότι η διείσδυση κινητής ευρυζωνικότητας θα προσεγγίζει το 100% ως το 2021 και η διείσδυση δεδομένων θα συγκλίνει με τον προβλεπόμενο μέσο όρο Ιταλίας, Ισπανίας και Πορτογαλίας το 2021 στα 6,8 Gb ανά κάτοικο ανά μήνα. Αυτές οι εξελίξεις θα οδηγήσουν σε μία επιπρόσθετη συμβολή στο ΑΕΠ κατά 2,05% ή 3,06 δισ. ευρώ και στα δημόσια έσοδα κατά 1,62 δισ. ευρώ.

In2mobile.gr: Αναφέρετε στη μελέτη σας πως η αύξηση της διείσδυσης των κινητών επικοινωνιών θα ωφελήσει το ΑΕΠ κατά 3,06 δισ. ευρώ έως το 2021. Κάποιος θα μπορούσε, ίσως, να πει πως η συμμετοχή αυτή είναι ουσιαστικά μέτρια, όταν η χώρα καλείται να κάνει οικονομικά άλματα προς τα εμπρός και να βγει από την κατάσταση στην οποία βρίσκεται. Υπάρχουν άλλες ευκαιρίες αξιοποίησης της παγκόσμιας δυναμικής του κλάδου ώστε να ενισχυθεί περαιτέρω η ελληνική οικονομία;

Γ.Γ.: Κατ’ αρχάς, 3 δισεκατομμύρια ευρώ δύσκολα μπορούν να χαρακτηριστούν ως “μέτρια συμμετοχή”. Ας θυμηθούμε ότι όλα τα ετήσια έσοδα από τον ΕΝΦΙΑ είναι πολύ λιγότερα! Μακάρι όλοι οι κλάδοι της ελληνικής οικονομίας να μπορούσαν να συνεισφέρουν στην οικονομική ανάπτυξη με 3 επιπλέον δισ. ευρώ ο καθένας.

Ανεξάρτητα όμως από αυτό, οι παραπάνω επιδράσεις αποτελούν μόνο την αρχή. Αν η Ελλάδα μπορέσει να αξιοποιήσει τις κυοφορούμενες παγκόσμιες εξελίξεις στο έπακρο, μπορεί στο μέλλον να καταστεί κέντρο ανάπτυξης υγιούς νεοφυούς επιχειρηματικότητας στις νέες τεχνολογίες και να εκμεταλλευτεί πολυποίκιλα πολλαπλασιαστικά οφέλη από αυτό. Κάτι τέτοιο όμως δε θα γίνει από μόνο του, απαιτείται εθνικό σχέδιο και στοχευμένες παρεμβάσεις σε βάθος χρόνου.

In2mobile.gr: Κωδικοποιώντας, ποιά θα λέγατε πως είναι τα σημεία στα οποία πρέπει να δοθεί έμφαση ώστε η χώρα να βελτιώσει τους ψηφιακούς της δείκτες και να προλάβει το τρένο της ψηφιακής ανάπτυξης;

Γ.Γ.: Η μελέτη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών αποτυπώνει προτάσεις πολιτικής, με μετρήσιμους στόχους, που μπορούν να συμβάλλουν σε ένα καλύτερο αύριο για την ελληνική ψηφιακή οικονομία. Έχουν ήδη γίνει κάποια πρώτα βήματα, απαιτείται όμως η περαιτέρω εμπέδωση ενός σταθερού κανονιστικού και φορολογικού πλαισίου, η άρση των όποιων στρεβλώσεων παρατηρούνται σήμερα στην αγορά και η θέσπιση κινήτρων τόνωσης της ζήτησης ψηφιακών υπηρεσιών από πολίτες και επιχειρήσεις.

Προϋποθέσεις για την ανάπτυξη είναι:

1. Η τήρηση και εφαρμογή ενός σταθερού κανονιστικού πλαισίου, το οποίο θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις του κλάδου να προβούν στις σημαντικές επενδύσεις που απαιτούνται, ιδίως για την ανάπτυξη δικτύων 5G.

2. Η θέσπιση ενός φιλικού προς τις επενδύσεις φορολογικού πλαισίου. Οι ειδικοί φόροι που επιβάλλονται σήμερα στις ψηφιακές επικοινωνίες πρέπει να επανεξεταστούν από μηδενική βάση, με γνώμονα την αναπτυξιακή προοπτική του κλάδου και τα πολλαπλασιαστικά οφέλη στο σύνολο της οικονομίας, και όχι μια στενή θεώρηση μεγιστοποίησης των άμεσων εσόδων στα κρατικά ταμεία, σε βάρος του καταναλωτή και της ανάπτυξης.

3. Η θέσπιση κινήτρων τόνωσης της ζήτησης, ώστε το κράτος να επιδοτήσει τις πρώιμες επενδύσεις, ιδίως από τον επιχειρηματικό κόσμο, για να μπορέσει να δημιουργηθεί κρίσιμη μάζα χρηστών που θα οδηγήσει σε πολλαπλασιαστικά οφέλη για την εθνική οικονομία.

Γραψτε ενα σχολιο

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.